ΑΝΘΡΩΠΟΙ ΠΟΥ ΠΑΣΧΟΥΝ ΑΠΟ «ΟΡΜΟΝΙΚΗ ΑΫΠΝΙΑ» ΧΩΡΙΣ ΝΑ ΤΟ ΞΕΡΟΥΝ – ΠΩΣ ΓΙΝΕΤΑΙ Η ΔΙΑΓΝΩΣΗ

Η λεγόμενη «ορμονική αϋπνία» δεν αποτελεί επίσημο ιατρικό όρο, όμως χρησιμοποιείται συχνά για να περιγράψει περιπτώσεις αϋπνίας που συνδέονται με ορμονικές διαταραχές στο σώμα. Οι ορμόνες επηρεάζουν άμεσα τον κύκλο ύπνου–αφύπνισης, και όταν διαταράσσονται, μπορεί να εμφανιστεί χρόνια δυσκολία στον ύπνο χωρίς το άτομο να γνωρίζει την πραγματική αιτία.

 ΠΩΣ ΣΥΝΔΕΟΝΤΑΙ ΟΙ ΟΡΜΟΝΕΣ ΜΕ ΤΟΝ ΥΠΝΟ

Ο ύπνος ρυθμίζεται από ένα πολύπλοκο σύστημα που περιλαμβάνει ορμόνες όπως:

• τη μελατονίνη (ορμόνη του ύπνου)
• την κορτιζόλη (ορμόνη του στρες)
• τις ορμόνες του θυρεοειδούς
• τα οιστρογόνα και την προγεστερόνη

Όταν αυτές οι ορμόνες βρίσκονται εκτός ισορροπίας, μπορεί να προκληθούν:

• δυσκολία στο να αποκοιμηθεί κάποιος
• συχνές νυχτερινές αφυπνίσεις
• μη αναζωογονητικός ύπνος
• πρωινή κόπωση

Έρευνες δείχνουν ότι οι διαταραχές ύπνου και οι ορμονικές αλλαγές αλληλοεπηρεάζονται, δημιουργώντας έναν φαύλο κύκλο: κακός ύπνος → ορμονική απορρύθμιση → ακόμη χειρότερος ύπνος .

 ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ ΠΟΥ ΠΙΘΑΝΑ ΔΕΝ ΣΥΝΔΕΕΙΣ ΜΕ ΟΡΜΟΝΕΣ

Πολλοί άνθρωποι ζουν για χρόνια με ορμονική ανισορροπία χωρίς διάγνωση. Μερικά «ύπουλα» σημάδια είναι:

• χρόνια αϋπνία χωρίς ξεκάθαρη αιτία
• έντονη κόπωση μέσα στη μέρα
• αυξημένο άγχος ή ευερεθιστότητα
• αλλαγές στο βάρος χωρίς λόγο
• μειωμένη συγκέντρωση
• νυχτερινές εφιδρώσεις ή εξάψεις (ιδίως σε γυναίκες)

 ΠΩΣ ΓΙΝΕΤΑΙ Η ΔΙΑΓΝΩΣΗ

Η διάγνωση δεν βασίζεται μόνο στον ύπνο, αλλά σε συνδυασμό εξετάσεων και αξιολόγησης.

1. Ιατρικό ιστορικό

Ο γιατρός εξετάζει:

• διάρκεια και ποιότητα ύπνου
• καθημερινό άγχος και τρόπο ζωής
• φάρμακα ή ουσίες (καφεΐνη, αλκοόλ)

2. Αιματολογικές εξετάσεις

Μπορεί να ζητηθούν:

• θυρεοειδικές ορμόνες (TSH, T3, T4)
• κορτιζόλη
• ορμόνες φύλου (οιστρογόνα, προγεστερόνη, τεστοστερόνη)
• βιταμίνες και μεταβολικοί δείκτες

3. Έλεγχος ύπνου (σε ειδικές περιπτώσεις)

Σε πιο σύνθετα περιστατικά μπορεί να γίνει:

• μελέτη ύπνου (πολυυπνογραφία)
• αξιολόγηση κιρκάδιου ρυθμού (βιολογικό ρολόι)

 ΠΟΙΟΙ ΕΙΝΑΙ ΠΙΟ ΕΠΙΡΕΠΕΙΣ

Η «ορμονική αϋπνία» εμφανίζεται συχνότερα σε:

• γυναίκες στην εμμηνόπαυση ή προεμμηνοπαυσιακή περίοδο
• άτομα με χρόνιο στρες
• άτομα με θυρεοειδικές διαταραχές