ΑΝΘΡΩΠΟΙ ΠΟΥ ΦΟΡΟΥΝ ΤΟ ΒΡΑΚΙ ΤΟΥΣ ΑΝΑΠΟΔΑ ΓΙΑ ΝΑ ΜΗΝ ΤΟΥΣ ΜΑΤΙΑΖΟΥΝ – ΚΙ ΟΜΩΣ ΥΠΑΡΧΟΥΝ

Μπορεί να ακούγεται παράξενο ή ακόμα και αστείο, όμως σε διάφορες κοινωνίες –και όχι μόνο σε παλιότερες εποχές– επιβιώνουν μικρές, καθημερινές πρακτικές που συνδέονται με την προστασία από το «κακό μάτι». Μία από αυτές είναι και η συνήθεια κάποιων ανθρώπων να φορούν τα εσώρουχά τους ανάποδα, πιστεύοντας ότι έτσι απομακρύνουν την αρνητική ενέργεια.

ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΤΟ «ΜΑΤΙ»

Η έννοια του «ματιού» ή της βασκανίας υπάρχει σε πολλές κουλτούρες ανά τον κόσμο. Πρόκειται για την πεποίθηση ότι το βλέμμα κάποιου –συνειδητά ή ασυνείδητα– μπορεί να προκαλέσει κακοτυχία, αδιαθεσία ή αρνητικές εξελίξεις. Στην ελληνική παράδοση, το «μάτιασμα» συνδέεται συχνά με ζήλια ή υπερβολικό θαυμασμό.

 Η ΛΟΓΙΚΗ ΤΟΥ «ΑΝΑΠΟΔΑ»

Η πρακτική του να φορά κανείς κάτι ανάποδα (όχι μόνο εσώρουχα, αλλά και ρούχα γενικότερα) βασίζεται σε μια παλιά λαϊκή αντίληψη: ότι η ανατροπή της «κανονικότητας» μπερδεύει ή αποτρέπει τις αρνητικές δυνάμεις. Με άλλα λόγια, το «ανάποδο» λειτουργεί σαν ένα είδος προστατευτικού κόλπου, που αποσυντονίζει το κακό.

 ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΗ ΕΞΗΓΗΣΗ

Από επιστημονική σκοπιά, τέτοιες συμπεριφορές εντάσσονται σε αυτό που ονομάζουμε «μαγική σκέψη». Ο εγκέφαλος προσπαθεί να δημιουργήσει συνδέσεις ανάμεσα σε πράξεις και αποτελέσματα, ακόμα κι αν δεν υπάρχει πραγματική αιτιότητα. Όταν κάποιος φορέσει κάτι ανάποδα και “τύχει” να έχει μια καλή μέρα, η πράξη ενισχύεται ως «γούρι».

 Η ΑΝΑΓΚΗ ΓΙΑ ΕΛΕΓΧΟ

Σε έναν κόσμο γεμάτο αβεβαιότητα, μικρές τελετουργίες –όσο παράξενες κι αν φαίνονται– δίνουν στους ανθρώπους την αίσθηση ελέγχου. Είτε πρόκειται για ένα φυλαχτό, είτε για ένα ρούχο φορεμένο αλλιώς, αυτές οι συνήθειες λειτουργούν καθησυχαστικά και μειώνουν το άγχος.

ΠΑΡΑΔΟΣΗ Ή ΣΥΝΗΘΕΙΑ;

Για κάποιους, αυτή η πρακτική είναι καθαρά πολιτισμική, κάτι που έμαθαν από μεγαλύτερους. Για άλλους, είναι απλώς ένα προσωπικό «τρικ» που τους κάνει να νιώθουν καλύτερα. Δεν σημαίνει απαραίτητα ότι πιστεύουν απόλυτα στο μάτι — αλλά ότι προτιμούν να «μην το ρισκάρουν».